વ્યક્તિ મટી બનું વિશ્વમાનવી;
માથે ધરું ધૂળ વસુન્ધરાની.
ઉમાશંકર જોશી

સંબંધ નામના વૃક્ષની જાતકકથા – કમલેશ શાહ

તારી પાનીની ઠેસ વાગ્યા પછી
જેની પહેલી કૂંપળ ફૂટી હતી,
તે અશોકવૃક્ષને પાંદડે પાંદડે
મેં તારું નામ કોતરાયેલું જોયું.

તારા એ નામની બાજુમાં મેં
મારું નામ કોતરવાનો પ્રયત્ન કર્યો
અને એટલામાં તો
અશોક વૃક્ષ આકાશ થઈ ગયું.
મારી ભૂલ પર પસ્તાતો હું
ત્યાં જ સૂઈ ગયો.

હું જાગ્યો ત્યારે મારી ઉપર
બોધિવૃક્ષ
શ્વાસ લેતું હતું.

– કમલેશ શાહ

કોઈકે કહ્યું છે સંબંધનું analysis શક્ય નથી, એની માત્ર autopsy જ થઈ શકે. જે સંબંધને મૂલવવો પડે એ તો ક્યારનો ય મરી જ પરવાર્યો હોય છે. છતાં આ ‘સંબંધ’ નામના પતંગિયાના પડછાયાને પકડવાની રમત ચાલ્યા જ કરે છે. અહીં સંબંધવિચ્છેદ વધુ ‘સમજણ’માં પરિણામે છે એની વાત કરી છે. એક રીતે આ વાત તદ્દન ખરી લાગે છે પણ બીજી રીતે જુઓ તો… દિલ કે બહેલાને કો ગાલિબ યે ખયાલ અચ્છા હૈ જેવી લાગે છે. વધુ તો તમે જાણો !

6 Comments »

  1. Jayshree said,

    May 26, 2008 @ 2:13 am

    ધવલભાઇ,
    આ analysis અને autopsy વાળી વાત ગમી….!!

    નાનકડું પણ સુંદર અછાંદસ…. વિચારતા કરી દે એવું..!

  2. pragnaju said,

    May 26, 2008 @ 9:15 am

    સુંદર અછાંદસ.
    તારા એ નામની બાજુમાં મેં
    મારું નામ કોતરવાનો પ્રયત્ન કર્યો
    અને એટલામાં તો
    અશોક વૃક્ષ આકાશ થઈ ગયું.
    મારી ભૂલ પર પસ્તાતો હું
    ત્યાં જ સૂઈ ગયો.
    સરસ
    તમારી આ વાત- “સંબંધનું analysis શક્ય નથી, એની માત્ર autopsy જ થઈ શકે”
    મને વિચાર કરતાં કરી મૂકી!.મારા પતિ સામાન્ય રીત ગમે તેવું autopsy કરી સામાન્ય માનસીક સ્થિતીમાં હોય છે પણ એકવાર બારડોલીમાં autopsy કર્યા બાદ થોડા ગમગીન લાગ્યા.તેમણે કહ્યું આ જે સંબંધનું પણ autopsy થયું! જે છોકરાને આપણે રમાડતા હતાં તે ઉનાઈનાં ડો.નો દિકરો ડો.દિપકને અકસ્માત થયો અને કારણ હતું માથામાં ઈજા-તેણે હેલમેટ પહેરી ન હતી!

  3. વિવેક said,

    May 26, 2008 @ 10:09 am

    આ કાવ્ય વિચાર માંગી લે એવું છે… પહેલી નજરે એ જેટલી ઝડપથી ખુલતું જણાય છે એટલી ઝડપથી ખરેખર એ ખુલતું નથી…

  4. Rahul Shah said,

    May 27, 2008 @ 6:52 am

    નાનકડું પણ, સામાન્ય નથી,

    તારા એ નામની બાજુમાં મેં
    મારું નામ કોતરવાનો પ્રયત્ન કર્યો
    અને એટલામાં તો
    સુંદર અછાંદસ

    RAHUL Surat

  5. nilamdoshi said,

    June 3, 2008 @ 11:28 pm

    liked this very much..

  6. kanchankumari parmar said,

    October 22, 2009 @ 5:24 am

    સ્વપનો મારા તુ પાનખર નુ નામ ન લે;રુમઝુમતા દિવડા માંડ પ્રગટિયા છે મારા પાંદડે……

RSS feed for comments on this post · TrackBack URI

Leave a Comment