ચામડું ઓઢી સતત ફરતો હતો
ને હવે ફરિયાદ કે ઢોલક થયો ?
નયન દેસાઈ

લયસ્તરો બ્લોગનું આ નવું સ્વરૂપ છે. આ બ્લોગને  વધારે સારી રીતે માણી શકો એ માટે આ નિર્દેશિકા જોઈ જવાનું ચૂકશો નહીં.

Archive for શ્યામ ઠાકોર

શ્યામ ઠાકોર શ્રેણીમાંના બધા પોસ્ટ (કક્કાવાર), સંપૂર્ણ પોસ્ટ માટે ક્લીક કરો.




(ખબર પણ ના રહી) – શ્યામ ઠાકોર

દૂર જઈ વસતાં થયાં ક્યારે, ખબર પણ ના રહી,
ખુદથી અળગાં થયાં ક્યારે, ખબર પણ ના રહી.

ફૂલ કેરી મ્હેક સાથે ચાલવાના કારણે;
વાયરા અફવા થયા ક્યારે, ખબર પણ ના રહી.

આ ચરણને ચાલવાનો અર્થ સમજાયો પછી;
પર્વતો રસ્તા થયા ક્યારે, ખબર પણ ના રહી.

પાંપણોની પાળ પર કૈં ભેજ જેવું જોઈને;
આંસુઓ દરિયા થયા ક્યારે, ખબર પણ ના રહી.

મોરના આકારમાં જે ગોઠવેલાં આપણે;
પિચ્છ એ ટહુકા થયા ક્યારે, ખબર પણ ના રહી.

વ્હેણમાં ઘસડાઈને ભેટી રહેલા પથ્થરો;
આટલા લિસ્સા થયા ક્યારે, ખબર પણ ના રહી.

– શ્યામ ઠાકોર

સરળ ભાષામાં સુંદર ગઝલ. આમ તો બધા શેર સરસ થયા છે, પણ ત્રીજો શેર સવિશેષ ધ્યાન ખેંચે છે. આપણે શું કરવા માંગીએ છીએ એ આપણને સમજાઈ જાય એ પળે સઘળાં વ્યવધાન દૂર થઈ જાય, પર્વતો પણ રસ્તા બની માર્ગ પ્રશસ્ત કરી દે. કેવી ઊંચી વાત! (ખુદ શબ્દનું માપ કવિએ “ગા”ના સ્થાને “ગાલ” લીધું છે, એટલો છંદદોષ ખટકે છે જો કે!)

Comments (12)

આવકાર સપ્તાહ: ૦૧: “મહેકી હવાના ઘર તરફ” – શ્યામ ઠાકોર

લયસ્તરો પર આગામી સાત દિવસ દરમિયાન ફરી એકવાર સાત જાણીતા તથા નવોદિત કવિઓના તાજા કાવ્યસંગ્રહોને હૈયાની હૂંફથી આવકારીએ. શરૂઆત કરીએ પંચમહાલના ગોધરાનિવાસી કવિ શ્યામ ઠાકોરના નવા ગઝલસંગ્રહ “મહેકી હવાના ઘર તરફ”થી.

સરળ અને સહજ ભાષામાં સર્જાયેલ સુંદર ગઝલોમાં છંદવૈવિધ્ય પ્રમાણમાં મર્યાદિત હોવા છતાં ભાવસચ્ચાઈ, અભિવ્યક્તિની તાજગી અને નોંધપાત્ર અશઆર-સમૃદ્ધિના કારણે સંગ્રહ આસ્વાદ્ય બન્યો છે. ઘણી ગઝલો અને શેર મનમાં લાંબો સમય પડઘાતા રહે એવાં થયાં છે. કવિના ભાવવિશ્વનો પરિચય કરાવતા કેટલાક શેર માણીએ…

ભીતરી પથ્થરપણું ઓગાળવા આવ્યા હતા,
ક્યાં અમે ધસમસ નદીને ખાળવા આવ્યા હતા!

પૂછવું છે તપ્ત રણમાં કોઈને ઝરણાં વિશે,
છે તરસ એવી કશું પણ પૂછવા દેતી નથી.

‘શ્યામ’ તારા આંસુઓથી શક્ય છે પાછો વળે,
જા, ખરું ખોટું રડી રોકી શકે તો રોક તું.

આંખ સામે નાવ ડૂબી જાય છે મઝધારમાં,
થાય છે આવું જ મારે કેમ કાયમ પ્યારમાં?

આ ચરણને ચાલવાનો અર્થ સમજાયો પછી,
પર્વતો રસ્તા થયા ક્યારે ખબર પણ ના રહી.

શબ્દ મારો સાંભળે એને તો મળ્યો છું સતત,
મૌન મારું સાંભળે એને જ મળવું છે હવે.

મા જસ્જો એવું સમય બોલ્યો છતાં માન્યાવગર,
શ્હેરમાં સૌ ગામથી ચાલ્યા અને હાંફી ગયા.

કારમો નિશ્વાસ નાંખી આખરે પાછી ફરી,
ગામ આખાની તરસ પહોંચી છે પનિહારી કને.

આખરે ગમતી હવા પણ ખોરડે આવી ચડી,
ઉંબરાના આજ પણ ખોટા ઠરે છે તારણો.

સાંકળ ન ખખડી કે ન આવ્યો સાદ ભીતરે,
હું તે છતાં પણ દ્વાર ઘરના ખોલવા ગયો.

આભનો વરસાદ તારું વેણ ચૂકે તે ક્ષણે,
આંખનો વરસાદ કરતાં કોણ રોકે છે તને?

છે, હજી પણ સૂર્યનો અજવાસ છે આકાશમાં,
એટલે એવું નથી કે સાંજ આ ઢળશે નહીં.

વિશ્વ આ શોકમગ્ન લાગે છે,
હું તને જ્યાં ઉદાસ જોઉં છું.

સાંજ છે, હું છું અને વરસાદ છે,
આજ પણ છે એક બસ તારી કમી.

– શ્યામ ઠાકોર

સંગ્રહમાં આંખે ઊડીને વળગે એવી વાત દરેક ગઝલ સાથે કનુ પટેલે દોરી આપેલ ચિત્રો છે. ક્યાંક આ ચિત્રો સઘન છે, તો ક્યાંક કેવળ પેન્સિલના એક લસરકે ચિત્રકારે એક દુનિયા ખડી કરી બતાવી છે… મુખપૃષ્ઠના ચિત્રસૌજન્યને બાદ કરતાં કવિ આખા સંગ્રહના ચિત્રો માટે શ્રી કનુ પટેલને ક્રેડિટ આપવાનું ચૂકી ગયા છે. એ સરતચૂકને આપણે સુધારી લઈએ અને ચિત્રકારને વધાવી લઈએ.

Comments (11)

ગઝલ – શ્યામ ઠાકોર

સોગન કાયમ જળના ખાતો,
જળથી તારે શું છે નાતો ?

પાષાણો છે એ શું બોલે ?
જળને પૂછો જળની વાતો.

જળને આ શું થઈ ગ્યું પાછું ?
કાં છે જળનો ચ્હેરો રાતો ?

જળને ડ્હોળી નાંખ્યું કોણે ?
કોણે મારી જળને લાતો ?

જળ તો ભોળું, જળ શું જાણે;
જળને માથે જળની ઘાતો.

– શ્યામ ઠાકોર

મજાની મુસલસલ ગઝલ. કલમ લઈને દોરેલું પાણીનું પાણીદાર ચિત્ર.

Comments (4)