સિગ્નલ ખુલ્યું હો એમ ખૂલે છે ભવિષ્ય પણ
ત્યારે જ આંબી જાય છે પૂરૂં થયેલ વય
સંજુ વાળા

લયસ્તરો બ્લોગનું આ નવું સ્વરૂપ છે. આ બ્લોગને  વધારે સારી રીતે માણી શકો એ માટે આ નિર્દેશિકા જોઈ જવાનું ચૂકશો નહીં.

Archive for ઉમાશંકર જોશી

ઉમાશંકર જોશી શ્રેણીમાંના બધા પોસ્ટ (કક્કાવાર), સંપૂર્ણ પોસ્ટ માટે ક્લીક કરો.

૧૫મી ઑગસ્ટ, ૧૯૪૭ - ઉમાશંકર જોશી
ઉમાશંકર વિશેષ :૦૧: શ્રાવણ હો ! -ઉમાશંકર જોશી
ઉમાશંકર વિશેષ :૦૨: મારું જીવન એ જ સંદેશ - ઉમાશંકર જોશી
ઉમાશંકર વિશેષ :૦૩: ગાણું અધૂરું -ઉમાશંકર જોશી
ઉમાશંકર વિશેષ :૦૪: આજ મારું મન માને ના
ઉમાશંકર વિશેષ :૦૫: ગયાં વર્ષો –
ઉમાશંકર વિશેષ :૦૬: રહ્યાં વર્ષો તેમાં –
ઉમાશંકર વિશેષ :૦૭: કવિની ઇચ્છા
ઉમાશંકર વિશેષ :૦૮: આગ અને હિમ
ઉમાશંકર વિશેષ :૦૯: માઈલોના માઈલો મારી અંદર - ઉમાશંકર જોશી
ઉમાશંકર વિશેષ :૧૦: ભોમિયા વિના -ઉમાશંકર જોશી
ઉમાશંકર વિશેષ :૧૧: પ્રશ્નો - ઉમાશંકર જોષી
ઉમાશંકર વિશેષ :૧૨: ચાલને, ચૈત્રની ચાંદની રાતમાં ચાલીએ – ઉમાશંકર જોશી
ઉમાશંકર વિશેષ :૧૩: મહાપ્રસ્થાન
ઉમાશંકર વિશેષ :૧૪: હાઈકુ અને મુક્તક
ઉમાશંકર વિશેષ :૧૫: ભારત
ઉમાશંકર વિશેષ :૧૬: થોડો એક તડકો
ઉમાશંકર વિશેષ :૧૭: જઠરાગ્નિ
ઉમાશંકર વિશેષ :૧૮: પીંછું
ઉમાશંકર વિશેષ: જન્મ શતાબ્દી મહોત્સવ
એ તે કેવો ગુજરાતી - -ઉમાશંકર જોશી
એક પંખીને કંઈક - ઉમાશંકર જોષી
કોઈ જોડે, કોઈ તોડે - ઉમાશંકર જોશી
ગાંધી-વિશેષ:૩: ગાંધીજયંતી - ઉમાશંકર જોશી
ગાંધીને પગલે પગલે - ઉમાશંકર જોશી
ગૂજરાત મોરી મોરી રે - ઉમાશંકર જોશી
ચાલને, ચૈત્રની ચાંદની રાતમાં ચાલીએ - ઉમાશંકર જોશી
જાન્યુઆરી ૩૦ - ઉમાશંકર જોશી
તને...મને -ઉમાશંકર જોશી
તેં શું કર્યું ? - ઉમાશંકર જોશી
દે વરદાન એટલું -ઉમાશંકર જોશી
ધોબી, કવિ અને વિજ્ઞાની - ઉમાશંકર જોશી
નવા વર્ષે - ઉમાશંકર જોશી
નહીં રહે ?? -રવીન્દ્રનાથ ઠાકુર અનુ- ઉમાશંકર જોશી
પંચમી આવી વસંતની - ઉમાશંકર જોશી
પ્ર ક ભુ વિ - ઉમાશંકર જોશી
પ્રશ્ન - રવીન્દ્રનાથ ઠાકુર - અનુ.ઉમાશંકર જોશી
ભોમિયા વિના -ઉમાશંકર જોશી
મધુર આશીર્વાદ - રવીન્દ્રનાથ ઠાકુર - અનુ- ઉમાશંકર જોશી
માઈલોના માઈલો મારી અંદર - ઉમાશંકર જોશી
માનવીના હૈયાને - ઉમાશંકર જોશી
મૃત્યુફળ - ઉમાશંકર જોશી
યાદગાર ગીતો :૦૫: ગીત અમે ગોત્યું -ઉમાશંકર જોશી
રૂપ-નારાનેર કૂલે - રવીન્દ્રનાથ ઠાકુર - અનુ.- ઉમાશંકર જોશી
વર્ષાકાવ્ય : ૪ : વ્હાલપની વાત - ઉમાશંકર જોશી
વિશ્વ-કવિતા:૧૦: વનો છે શ્યામલ- (અંગ્રેજી-અમેરિકા) રોબર્ટ ફ્રૉસ્ટ, અનુ.: ઉમાશંકર જોશી
વિશ્વમાનવી -ઉમાશંકર જોશી
શબ્દ - ઉમાશંકર જોશી
શબ્દોત્સવ - ૩: સૉનેટ: સખી મેં કલ્પી'તી - ઉમાશંકર જોશી
શું છે ત્યાં આજે, જ્યાં વૃક્ષ હતું... - ઉમાશંકર જોશી
શું શું સાથે લઈ જઈશ હું? – ઉમાશંકર જોશી
શોધ (કવિતાનો અંશ) -ઉમાશંકર જોશી
સૉનેટ - ઉમાશંકર જોશી
હરિયાળી વસંત (ચીની) શાન મેઈ, અનુ.: ઉમાશંકર જોશી
હું ગુર્જર ભારતવાસી - ઉમાશંકર જોશી
હેમન્તનો શેડકઢો - ઉમાશંકર જોશી



વિશ્વમાનવી -ઉમાશંકર જોશી

ગુજરાતી સાહિત્ય પરિષદનું સન 1983-84નું સત્ર સૂરતમાં ભરાયેલું. એ વખતે ઉમાશંકર જોશીને પહેલી વાર જોવા-સાંભળવાનો અવસર મળેલો. બપોરના સમયે એ જમવા માટે બહાર નીકળતા હતા ત્યારે એમને autograph કરી આપવા વિનંતી કરી. એ વખતે ઉમાશંકર ઉતાવળમાં હતા એટલે એમણે autograph book સાથે લઈ લીધી. બપોર પછી એમને મળવા ગયો તો એમણે autograph book તૈયાર રાખેલી. એમની સહી સાથે એમણે આ પંક્તિ ટાંકેલી –

(ઉમાશંકરે ભૂલથી 1-1-83 તારીખ લખી છે. સાલ ’83 લખી છે તે ખરેખર ’84 હોવી જોઈએ.)

આજે ઉમાશંકરની એ જ અમર રચના માણીએ.

વિશ્વમાનવી

કીકી કરું બે નભતારલીની
ને મીટમાં માપું દિગંતરાલને,
માયા વીંધીને જળવાદળીની
અખંડ દેખું પળમાં ત્રિકાલને.

સન્ધ્યા-ઉષાની સજી પાંખજોડલી
યાત્રી બનું ઊર્ધ્વમુખી અનંતનો;
સ્વર્ગંગમાં ઝુકવું ચંદ્રહોડલી,
સંગી બનું વા ધૂમકેતુ-પંથનો.

વ્યક્તિત્વમાં બંધન તોડીફોડી,
વિશ્વાન્તરે પ્રાણપરાગ પાથરું;
પાંખો પ્રકાશે તિમિરે ઝબોળી
સ્થળે સ્થળે અંતરપ્રેમ છાવરું.

વ્યક્તિ મટી બનું વિશ્વમાનવી;
માથે ધરું ધૂળ વસુન્ધરાની.

Comments (4)

શોધ (કવિતાનો અંશ) -ઉમાશંકર જોશી

પુષ્પો સાથે વાત કરવાનો સમય રહ્યો નહિ.
પુષ્પો, પ્રુથ્વીની ભીતરની સ્વર્ગીલી ગર્વીલી ઉત્કંઠા;
તેજના ટાપુઓ, સંસ્થાનો માનવીઅરમાનનાં;
પુષ્પો, મારી કવિતાના તાજ-બ-તાજ શબ્દો.

ગર્ભમાં રહેલા બાળકની બીડેલી આંખો
માતાના ચહેરામાં ટમકે,
મારા અસ્તિત્વમાં એમ કાવ્ય ચમકતું તમે
જોયું છે ?

કવિતા, આત્માની માતૃભાષા;
મૌનનો દેહ મૂર્ત, આસવ અસ્તિત્વનો;
સ્વપ્નની ચિર છવિ. ક્યાં છે કવિતા ?
જોઉં છું હું, દુર્ગમ છે, દુર્લભ છે
પૃથ્વીના સૌ પદાર્થોમાં એ પદાર્થ.
કયારેક તો શબ્દમાં જ સરસ્વતી લુપ્ત થતી.
ક્યારેક હોલવાયેલા હૈયાની વાસ અકળાવી રહે,
કયારેક વળી અર્ધદગ્ધ ખયાલોનો ધૂંવા ગૂગળાવી રહે.
ખરે જ છે દુર્વાપ કવિતાપદાર્થ.

ઘરની સામેનો પેલો છોડ વધી વૃક્ષ થયો.
ટીકીને જોયા કર્યો છે મેં વારંવાર એને.
એને જાંબુ આવ્યાં, ને મને આંસુ;
વધ્યો ને ફળ્યો એ, હું વધ્યો ફાંસુ.
ખાઉં છં, પીઉં છું, ખેલું છું, કૂદું છું.
બહોળો આ ધરતી માતાનો ખોળો આ ખૂંદું છું.
ક્યાં છે કવિતા ?

-ઉમાશંકર જોશી.

Comments

ભોમિયા વિના -ઉમાશંકર જોશી

ભોમિયા વિના મારે ભમવા’તા ડુંગરા,
જંગલની કુંજકુંજ જોવી હતી;
જોવી’તી કોતરો ને જોવી’તી કંદરા,
રોતા ઝરણાંની આંખ લ્હોવી હતી.

સૂના સરવરિયાની સોનેરી પાળે
હંસોની હાર મારે ગણવી હતી;
ડાળે ઝૂલંત કોક કોકિલાને માળે
અંતરની વેદના વણવી હતી.

એકલા આકાશ તળે ઊભીને એકલો,
પડઘા ઉરબોલના ઝીલવા ગયો;
વેરાયા બોલ મારા, ફેલાયા આભમાં,
અકલો અટૂલો ઝાંખો પડ્યો.

આખો અવતાર મારે ભમવા ડુંગરિયા,
જંગલની કુંજકુંજ જોવી ફરી;
ભોમિયા ભૂલે એવી ભમવી રે કંદરા,
અંતરની આંખડી લ્હોવી જરી.

-ઉમાશંકર જોશી

Comments (1)

કોઈ જોડે, કોઈ તોડે – ઉમાશંકર જોશી

કોઈ જોડે, કોઈ તોડે
પ્રીતડી કોઈ જોડે, કોઈ તોડે.

કોઈ ગુમાને ઉરઅરમાને અમથું મુખડું મોડે.
કોઈ આંખને અધઅણસારે ઊલટથી સામું દોડે.
કોઈ…

કોઈક ગભરુ પ્રણયભીરુ ખસી ચાલે થોડે થોડે,
કોઈ ઉમંગી રસરંગી ધસી આવે કોડે કોડે.
કોઈ…

કોઈ અભાગી અધરે લાગી હ્રદયકટોરી ફોડે,
કો રસિયા હૈયા ખાતર થઈ મૂકે જીવતર હોડે.
કોઈ…

-ઉમાશંકર જોશી

Comments

ચાલને, ચૈત્રની ચાંદની રાતમાં ચાલીએ – ઉમાશંકર જોશી

ચાલને ચૈત્રની ચાંદની રાતમાં ચાલીએ.
લહરી ઢળકી જતી,
વનવનોની કુસુમસૌરભે મત્ત છલકી જતી,
દઈ નિમંત્રણ અમસ્તી જ મલકી જતી,
સ્વૈર પથ એહનો ઝાલીએ,
ચૈત્રની ચાંદની રાતમાં ચાલીએ,
ચાલને !

વિરહસંત્રપ્ત ઉર પર સરે મિલનનો
સ્પર્શ સુકુમાર, એવો ઝરે નભ થકી ચંદ્રનો
કૌમુદીરસ અહો !
અવનિના ગ્રીષ્મહૈયા પરે પ્રસરી કેવો રહ્યો !
ચંદ્રશાળા ભરી ઊછળે,
આંગણામાં ઢળે,
પેલી કેડી પરે લલિત વનદેવીસેંથા સમો ઝગમગે,
દૂર સરવર પટે મંદ જળના તરંગો પરે તગતગે.
અધિક ઉજ્જવળ કરંતો જ તુજ ભાલને, ગાલને.
સોમ એ હ્રદયભર પી ઘડી મ્હાલીએ,
ચૈત્રની ચાંદની રાતમાં ચાલીએ,
ચાલને !

-ઉમાશંકર જોશી

Comments (2)

તને…મને -ઉમાશંકર જોશી

મારી ન્યૂનતા ના નડી તને,
તારી પૂર્ણતા ગૈ અડી મને.

-ઉમાશંકર જોશી

Comments (1)

Page 6 of 6« First...456